MBW hay còn gọi là trọng lượng cơ thể trung bình. Trong nuôi tôm, thuật ngữ MBW đóng vai trò khá quan trọng và thường được sử dụng để tính toán nhiều khía cạnh khác nhau nhằm đánh giá tình trạng phát triển của tôm.

MBW là gì?

Thuật ngữ MBW (Mean Body Weight), hay còn gọi là trọng lượng cơ thể trung bình, là chỉ số được sử dụng để đo lường trọng lượng trung bình của các cá thể trong một nhóm động vật, như tôm, cá hoặc gia súc, tại một thời điểm cụ thể.

Trong nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là nuôi tôm, MBW được dùng để theo dõi tốc độ tăng trưởng, điều chỉnh lượng thức ăn và giúp người nuôi đánh giá tổng quan tình hình sức khỏe và hiệu suất sinh trưởng của đàn tôm.

Tuy nhiên, để biết được MBW của tôm, việc đầu tiên cần làm là tiến hành lấy mẫu tôm. Việc lấy mẫu tôm cũng quan trọng không kém, giúp người nuôi:

- Đánh giá tình trạng tôm: Một trong những mục tiêu chính của việc lấy mẫu là đánh giá tình trạng của tôm, là cơ sở để đưa ra quyết định phương pháp xử lý nuôi tôm.

- Đánh giá tính đồng nhất: Quần thể tôm được coi là tốt khi kích thước và trọng lượng tương đối đồng đều. Việc lấy mẫu có thể được thực hiện ở một độ tuổi cụ thể của tôm, nhằm quan sát sự đồng đều về trọng lượng và kích thước.

- Tính tỷ lệ sống sót: Lấy mẫu tôm cũng hữu ích cho việc tính toán tỷ lệ sống (SR) trong một khoảng thời gian cụ thể.

- Tính trọng lượng cơ thể trung bình (MBW): Trọng lượng cơ thể trung bình, là trọng lượng trung bình của tôm trong một quần thể ở một thời kỳ cụ thể.

- Tính sinh khối tôm: Sinh khối đề cập đến tổng trọng lượng tôm trong một quần thể ở một thời kỳ cụ thể.

- Đo kích cỡ: Việc lấy mẫu cũng được dùng làm cơ sở để đo kích cỡ tôm. Kích thước tôm có thể được xác định bằng cách đếm số lượng tôm trên 1kg.

- Đánh giá điều kiện đáy ao: Có thể đánh giá tình trạng đáy ao thông qua việc lấy mẫu tôm. Cụ thể, người nuôi có thể thực hiện bằng cách quan sát trầm tích nổi lên khi thả lưới xuống ao để lấy mẫu.

Cách tính MBW

Cách tính MBW của tôm khá dễ thực hiện, bước đầu tiên người nuôi cần làm là lấy mẫu tôm ngẫu nhiên ở bất cứ vị trí nào trong ao. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng việc lấy mẫu phải được thực hiện ở cùng một vị trí trên mỗi ao. Nhằm mục đích có được kết quả chính xác hơn khi đo sự tăng trưởng của tôm.

Những mẫu tôm được lấy thành công sẽ được đem cân và đếm. Sau khi tính toán trọng lượng và số lượng tôm trong mẫu, người nuôi có thể sử dụng công thức đặc biệt, cụ thể là chia tổng trọng lượng tôm cho tổng số tôm đã cân.

Nói một cách đơn giản, công thức MBW của tôm như sau:

MBW= Tổng trọng lượng của toàn bộ đàn tôm/Số lượng tôm trong đàn

Ý nghĩa trong nuôi tôm

Mục đích của việc tính toán MBW là để xác định tình trạng và tốc độ tăng trưởng của tôm, qua đó hỗ trợ người nuôi đưa ra quyết định tối ưu về quản lý thức ăn và quy trình nuôi giúp vật nuôi phát triển tốt nhất.

Ngoài việc xác định tình trạng và sự phát triển của tôm, thông qua chỉ số MBW người nuôi có thể:

- Lập kế hoạch quản lý lượng thức ăn: Biết được MBW, người nuôi có thể tiến hành điều chỉnh lượng thức ăn cần cung cấp mỗi ngày. Ví dụ, khi MBW tăng, lượng thức ăn cũng phải điều chỉnh theo sao cho phù hợp. Tránh tình trạng dư thừa, từ đó tối ưu hóa hiệu quả sử dụng thức ăn và giảm chi phí.

- Dự đoán tỷ lệ chuyển đổi thức ăn (FCR): MBW có vai trò quan trọng trong việc tính toán tỷ lệ chuyển đổi thức ăn (FCR) - một chỉ số quan trọng phản ánh mức độ hiệu quả của thức ăn trong việc chuyển đổi thành khối lượng cơ thể tôm. Theo dõi MBW giúp xác định FCR chính xác hơn, từ đó đánh giá được hiệu suất nuôi.

- Xác định thời điểm thu hoạch: Bằng cách tính toán MBW, người nuôi có thể dự đoán được thời điểm tôm đạt kích thước mong muốn, từ đó chủ động thu hoạch đảm bảo chất lượng tôm và nâng cao năng suất, thu nhập.

Ngoài ra, nếu có bất thường trong quá trình tăng trưởng của tôm hoặc thậm chí tôm bị nhiễm bệnh, điều này cũng có thể được xác định thông qua tình trạng MBW bất thường. Điều này như một phát hiện sớm giúp người nuôi phản ứng kịp thời và điều chỉnh các yếu tố cần thiết để bảo vệ đàn tôm.

Nhất Linh