Dịp Tết Nguyên Đán luôn là thời điểm nhạy cảm và đầy thách thức đối với ngành nuôi trồng thủy sản. Đây là lúc các dịch vụ hỗ trợ kỹ thuật, chuỗi cung ứng vật tư đều tạm ngưng hoạt động, trong khi nhân sự vận hành thường có tâm lý lơ là.

Chuẩn bị và dự trữ vật tư thiết yếu

Hầu hết các đại lý thức ăn, thuốc thú y và chế phẩm sinh học sẽ đóng cửa nghỉ Tết. Sự gián đoạn chuỗi cung ứng này là rủi ro lớn nhất. Do đó, người nuôi bắt buộc phải tính toán và nhập kho dự trữ đầy đủ lượng thức ăn, vôi, khoáng chất đủ dùng cho ít nhất 2 tuần.

Đặc biệt, cần chuẩn bị sẵn tủ thuốc ngay tại ao, bao gồm các loại hóa chất xử lý tình huống khẩn cấp như Oxy viên (Sodium Percarbonate) để cấp cứu khi tôm nổi đầu, Yucca để hấp thu khí độc cấp tốc và các loại khoáng tạt giúp tôm cứng vỏ nhanh. 

Việc chuẩn bị nguồn cung giúp duy trì quy trình chăm sóc ổn định, tránh tình trạng mượn thuốc khi sự cố sập tảo hay khí độc tăng cao xảy ra đột ngột giữa những ngày nghỉ. Đồng thời, khu vực kho bãi cần được gia cố để chống ẩm ướt và chuột bọ.

Kiểm tra hệ thống kỹ thuật và gia cố an ninh

Trước kỳ nghỉ, toàn bộ hạ tầng kỹ thuật cần được rà soát tổng thể. Máy phát điện dự phòng phải được chạy thử tải thực tế, thay nhớt và kiểm tra bình ắc quy đề phòng trường hợp đề máy không nổ. Nhiên liệu phải được dự trữ đủ để vận hành máy phát liên tục trong ít nhất 24-48 giờ phòng khi mất điện lưới kéo dài. Hệ thống quạt nước, sục khí cũng cần được bảo dưỡng, thay thế dây curoa bị mòn và kiểm tra lại các mối nối điện để tránh hư hỏng vặt hoặc rò rỉ điện gây nguy hiểm.

Song song đó, vấn đề an ninh trật tự dịp Tết là mối lo ngại lớn. Các đối tượng xấu thường lợi dụng đêm giao thừa hoặc những ngày gia chủ lơ là để thực hiện hành vi trộm cắp tôm, dây điện hoặc mô-tơ quạt nước. Chủ trang trại cần gia cố hàng rào, lắp đặt thêm camera giám sát có chức năng báo động và bố trí đèn chiếu sáng tại các khu vực trọng yếu. Việc này không chỉ phòng ngừa mất mát tài sản mà còn giúp giám sát hoạt động của nhân viên trực từ xa.

Siết chặt kỷ luật nhân sự và quy trình

Thách thức lớn nhất dịp Tết không nằm ở con tôm mà nằm ở con người. Tâm lý vui chơi, lơ là hoặc sử dụng rượu bia của nhân viên trực ao là nguyên nhân dẫn đến nhiều sự cố đáng tiếc như quên giờ cho ăn, ngủ quên khi chạy quạt.

Chủ nuôi cần lập lịch trực 24/24 rõ ràng, có chế độ thưởng Tết và lương tăng ca xứng đáng để động viên tinh thần anh em ở lại. Tuy nhiên, cần quán triệt quy định: Cấm tuyệt đối rượu bia trong ca trực. Sự tỉnh táo của người vận hành là chốt chặn cuối cùng để phát hiện kịp thời các điểm bất thường. Bên cạnh đó, cần thiết lập quy trình báo cáo định kỳ để chủ trang trại dù không có mặt vẫn nắm bắt được tình hình.

Ứng dụng kỹ thuật phòng ngừa biến động thời tiết

Tết thường trùng với thời điểm giao mùa, gió chướng mạnh hoặc các đợt không khí lạnh tăng cường làm nhiệt độ nước biến động mạnh giữa ngày và đêm. Sự chênh lệch nhiệt độ này dễ khiến tôm bị sốc, giảm ăn và suy giảm hệ miễn dịch.

Do đó, người nuôi nên chủ động giảm lượng thức ăn từ 10-20% so với ngày thường để giảm tải cho môi trường và gan tụy tôm. Tăng cường chạy quạt vào ban đêm và sáng sớm để tránh phân tầng nhiệt. Sử dụng vôi để ổn định pH và bổ sung Vitamin C, Beta-glucan vào thức ăn để tăng sức đề kháng. Mục tiêu trong những ngày này không phải là thúc tôm lớn nhanh, mà là giữ cho đàn tôm khỏe mạnh, môi trường ổn định đi qua kỳ nghỉ lễ an toàn.

Xây dựng kịch bản ứng phó sự cố khẩn cấp

Cuối cùng, không thể bỏ qua việc chuẩn bị cho những tình huống xấu nhất. Chủ trang trại cần lập danh sách các số điện thoại khẩn cấp, bao gồm số của thợ điện địa phương, kỹ thuật viên phụ trách vùng, và các hộ nuôi lân cận để hỗ trợ nhau khi cần.

Người nuôi cần giả định các tình huống như mất điện mà máy phát hỏng, quạt nước gãy trục, hay tôm bị rớt đáy đột ngột để hướng dẫn trước cho nhân viên trực cách xử lý nhanh. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng này sẽ giúp giảm thiểu tối đa thiệt hại nếu rủi ro xảy ra, đảm bảo một cái Tết trọn vẹn và an tâm.

Phương Minh